Þessi grein birtist í Háskólablaðinu vorið 2005, blaði nemenda Háskólans í Reykjavík.

Nemendur Háskólans í Reykjavík eru á öllum aldri og með misjafnan bakgrunn, margir koma beint úr framhaldsskólum og menntaskólum landsins blautir á bakvið eyrun en aðrir hafa kannað önnur og ókunn mið. Einn nemandi sem er að ljúka Bs gráðunni frá tölvunarfræðideild hefur reynslu sem fáir Íslendingar geta státaði af en hann starfaði sem atvinnuhermaður í fimm og hálft ár og var m.a. í Bosníu á stríðstíma, tók þátt í að kveða niður stjórnarbyltingu í miðri Afríku og kenndi hermönnum á Arabíuskaganum á hernaðartæki, hann er þó rétt skriðinn yfir þrítugt!

Hann var rúmlega tvítugur og átti lítið eftir í stúdentsprófið frá Verslunarskóla Íslands þegar hann hélt á vit ævintýranna og gekk í frönsku útlendingahersveitina.

Vinur hans hafði með þó nokkrum fyrirvara ákveðið að sækja um í þessa frægu herdeild og ákvað Sigurjón að fara með honum þótt stutt hafi verið í brottför. Þeir félagar héldu til Frakklands til að þreyja tveggja vikna inntökupróf í "Fort de Nogent" virkinu í útjaðri Parísar, ásamt tuttuguogfjórum öðrum umsækjendum. Vinur Sigurjóns hætti eftir viku en sjálfur hélt hann áfram og var einn aðeins þriggja sem komust inn úr þessum hópi.

Eftir að rúmlega tvítugur pilturinn var formlega kominn í þessa frægu herdeild var hann sendur í fjögurra mánaða herþjálfun í Pýreneafjöllunum. Þar lærði hann að meðhöndla vopn, var í stífri líkamsþjálfun og látinn ganga um fjöll með þungan bakboka og sofa undir berum himni.

Þegar leið á grunnþjálfunina þurftu nýliðarnir að velja sér deild og stóð Sigurjóni til boða að velja fallhlífadeild, skriðdrekadeild, fótgönguliðið eða sprengjusveit . Sigurjón valdi sprengjusveitina og hóf þegar nám því tengdu. Hann lærði meðferð sprengiefna, lærði að þekkja mismunandi tegundir sprengja, hvaða tegundir væri best að nota í hverju tilviki auk þess að læra á málmleitartæki og ýmsan öryggisbúnað. Flokkur hans var þjálfaður sérstaklega í fjallahernaði.

Bosníustríðið var í hámarki þegar þarna var komið við sögu og var flokkur hans sendur í miðju stríðsátakanna en hann tilheyrði svokölluðum "hraðsveitum" Sameinuðu þjóðanna en friðargæslusveitir þeirra áttu í miklum erfiðleikum þar sem ráðist hafði verið á meðlimi hennar og menn teknir í gíslingu.

Í Bosníu komst Sigurjón í hann krapann þegar skotið var á hann og nokkra félaga hans en Sigurjón komst aldrei lengra en að hlaða byssuna þar sem árásarmennirnir komu sér burt.

Sveit hans lenti í fleiri árásum en árásarmaður kastaði handsprengju á tjald sem í voru þrír menn og særðust þeir. Árásarmaðurinn féll fyrir hendi varðmanns á svæðinu.

Sigurjón var staddur í Mostar í Bosníu þegar sameinaðar hersveitir Bandaríkjamanna og nokkurra Natóríkja réðust inn í Sarajevo en með því lauk stríðinu á Balkanskaga.

Eftir stutt frí á Íslandi var Sigurjón sendur í bækistöðvar franska hersins í Bangui í Mið-Afríku, en Bangui liggur við landamæri Zaire. Svo ótrúlega vildi til að níu dögum eftir komu hans þangað varð stjórnarbylting í landinu og var Sigurjón settur í sveit sem var strax send af stað til að bjarga forsetanum og hjálpa erlendum íbúum höfuðborgarinnar. Á leiðinni þangað bilaði bíll Sigurjóns og komust hann og nokkrir félagar hans hvorki aftur á bak né áfram. Þegar hann komst loks til Bangui var átökunum lokið og tugir stjórnarhermanna fallnir og margir illa særðir. Hans menn vildu gera að sárum særðra eins og Genfarsáttmálinn kveður á um en lífverðir forsetans sendu þeim hinsvegar kúlu í höfuðið og líkunum ekið í vörubíl út í skóg.

Auk Bosníu og Mið-Afríku starfaði Sigurjón í Djibouti við landamæri Eþíópíu og í Quatar syðst á Arabíuskaganum þar sem hann kenndi hermönnum á ýmsan búnað til hernaðar eins og vopn og farartæki.

Eftir fimm og hálfsárs dvöl var samningi Sigurjón lokið og taldi hann þá nóg komið af hermennskunni. Hann hélt heim til Íslands, lífsreyndur maður, þar sem hann kláraði stúdentsprófið og skráði sig síðan í kvöldskóla á tölvubraut Iðnskólans í Reykjavík.

Leiðin lá síðan í Háskólanám með vinnu hér við tölvunarfræðideildina og síðan í fullt nám þar sem hann útskrifast nú í vor.

Við spurðum Sigurjón nokkurra spurninga.
Hvernig finnst þér námið hafa verið?
Námið hefur verið alveg stórkostlegt. Krefjandi nám, víðtækt, mannbætandi og metnaðarfullt. Það hefur þó verið doldið erfitt síðustu þrjár annir að vera í 100% námi, vinna 50% starf og halda úti 100% vísitölufjölskyldu en með t.d. upptökum á fyrirlestrum hefur verið hægt að halda áfram að nýta sér fjarnámsáherslur HR og læra þegar hentar.

Ætlar þú að halda áfram eftir Bs prófið?
Já, en í hverju veit ég ekki enn. Ég hef áhuga á tölvuöryggi og hef sett mig í samband við skóla í US varðandi master í því en ég hef einnig verið að velta fyrir mér að bíða aðeins, taka námskeið í endurmenntunarstofnun HÍ og sjá aðeins betur hvernig landið liggur og hvar áhuginn reynist hvað þrautseigastur. Sennilega verður það tölvuöryggi þó.

Finnst þér hermennskan hafa hjálpað þér eitthvað í náminu?
Já og nei. Ég hef ekki nýtt mér hermennskuna þannig séð enda engir óvinir né vindmillur hér. En aginn, þrautseigjan, þrjóskan og dugnaðurinn sem var barinn inn í genin mín í Frakklandi hefur nýst mér mikið og haldið mér við efnið. Sérstaklega eftir að ég hóf fullt staðarnám samhliða vinnu og fjölskyldu.

Hefur þú verið ánægður með dvöl þína í skólanum?
Já, ég hef kynnst mikið af góðu fólki hérna, tekið þátt í mörgum skemmtilegum verkefnum og kennararnir hafa kennt mér mikið, fyrir utan námið.

Eitthvað sérstaklega jákvætt?
Já, EddiPunkturCentralPunkturIsSkástrikBéBéEss.

Hvað finnst þér um sameiningu THÍ og HR?
Mér finnst þessi sameining stórkostleg. Ég er frjálshyggjumaður og trúi á einkaframtakið í menntamálum sem og í öðrum málum. Mér finnst að HR hafi sannað að einkaframtakið sé nauðsynlegt til að bæta menntun og efla.

Þessi sameining ber einnig vott um mikinn metnað til að gera betur og að leggja áherslu á raunvísindi, sem ég tel vera nauðsynlegt til að efla tækniframfarir og nýsköpun í atvinnulífinu.

Eftirminnilegasti kennarinn?
Kári Harðar og Ólafur Andri. Þeir eru skemmtilegar persónur og gera námið skemmtilegra. Kári er þeim hæfileikum gættur að geta útskýrt flókna hluti á einfaldan máta og þannig komið skilningnum til skila til nemenda, sem er MJÖG mikilvægt. Sérstaklega í stærðfræðinni og í Vélbúnaði, sem ég tel að eigi að vera skildufag, þar sem ég loksins skildi hvernig tölvur virka í raun. Ólafur var með Ný tækni sem ég tel mjög þarft námskeið til að víkka sjóndeildarhringinn í tölvunarfræðinni. Það er nauðsynlegt að skilja að það er hægt að forrita hluti fyrir meira en tölvur. Ólafur er mjög skemmtilegur fyrirlesari og orðheppinn með afbrigðum.

Báðir þessir kennarar búa yfir miklu skopskyni og eru hnitnir í tilsvörum og máli. Það er nauðsynlegt að geta hlegið vel í tímum. Maður slakar á, hlustar betur, vaknar (sumir kennarar svæfa mann að staðaldri) og lærir góða hluti á sama tíma og maður er að skemmta sér. Alger snilld.

Hefur þú einhverntíman þurft að leggja úti í Kringlu út af bílastæðaskorti hér við skólann?
Já, en sérstaklega þegar ég er að mæta eftir kl 9. Ef ég mæti kl 8 þá er nóg af stæðum. En ég tel það ekki eftir mér að labba 100 metra frá bílnum. Jafnvel þó það sé rok og rigning.

Hvað finnst þér um að Íslendingar stofni hersveit sem hægt verði að bjóða fram þegar stríðsátök brjótast út eins og t.d. í Bosníu eða Írak?
Ég tel það ekki sniðugt. Til að her sé eitthvað nothæfur verður hann að geta lotið heraga, sem við Íslendingar eigum erfitt með. Við erum víkingar og látum illa að stjórn, erum svo svakalega sjálfstæð. Ég held að við eigum frekar að láta hernaðinn í hendur þeim sem hafa mikla reynslu af honum (t.d. USA og GB) en koma frekar inn í dæmið með íhlutun í uppbyggingu og aðstoð eftir stríð. Eins og við höfum gert í Afganistan og fyrrum Júgóslavíu við góðan orðstýr. Teppakaup verða þó að eiga sér stað í Teppabúðinni, ekki á kjúklingastræti.

Nú hafa frændur okkar Danir verið að senda hermenn til Íraks, hvað finnst þér um það?
Ég verð að segja eins og er að ég er og var á móti hernaðinum gegn Írak. Og mér finnst að þjóðarleiðtogar eigi ekki að fylgja USA í blindni eins og Bretar gerðu í Írak. Sama á við um Dani, Spánverja, Ítali og Pólverja. En mér finnst á sama hátt að fyrst að menn eru komnir út í þetta að þá eigi ekki að hörfa til baka heldur klára verkið. Þannig að Danir eiga bara að klára það sem þeir hófu þegar þeir gáfu sig fram. En nota bene, Danir tóku ekki þátt í innrásinni sjálfri heldur eru að taka þátt í uppbyggingu landsins með þvi að senda hermenn þangað.

Er það rétt að dæmdir glæpamenn geti gengið í frönsku útlendingaherdeildina til að forðast handtöku?
Já og nei. Það eru þarna menn sem eru með skuggalega fortíð og hafa setið inni fyrir eitt og annað. En á sama máta er mönnum sem eru að flýja réttvísina ekki hleypt inn. Og dæmdum morðingjum og ofbeldismönnum ekki heldur. Menn geta ekki forðast handtöku þar s.s. Ef menn hafa setið inni þá hafa þeir borgað skuld sína, ekki rétt? Ég kynntist þó mönnum þarna sem voru á glæpastigum en vildu breytast til batnaðar og deildin var þeirra leið til þess. Og sem slík er deildin mjög góð.

Hefðir þú viljað komast til Bangui til að taka þátt í átökunum þar eða varst þú fegin að bíllinn bilaði?
Ég hef alltaf verið súr yfir því að hafa "misst af stríðinu". Það var mikið action þarna í tvo daga, action sem ég hefði viljað taka þátt í. Bjarga útlendingunum í burtu og berja niður hina ársfjórðungslegu stjórnarbyltingu í Mið-Afríkulýðveldinu. Berjast við hlið félaga minna, gera það sem ég hlaut þjálfun í að gera. En kannski voru æðri máttarvöld að verki, kannski var það aldrei mitt hlutverk að fara þangað inn. Hver veit? En í það minnsta lenti ég í mínu eigin ævintýri og skemmtilegum aðstæðum þarna fyrir utan höfuðborgina.

Reynduð þið að gera eitthvað þegar lífverðir forsetans tók særða hermenn af lífi?
Það er erfitt að svara þessu. Vinir mínir sem horfðu upp á þetta voru 200% af vilja gerðir að stöðva þessi grimmdarverk. Þeir báru virðingu fyrir hinum særðu og ósærðu en máttu ekkert gera. Sjáðu til, þeir höfðu fengið skipanir um það, eftir að þeir höfðu náð útvarpsstöðinni, að nú stjórnuðu lífverðir forsetans málunum. Þeir máttu s.s. ekki skipta sér af. Höfðu fengið skipanir í þá veru. Algert óréttlæti og menn voru mjög sorgmæddir og sárir yfir þessu.

Hvernig leið þér á eftir?
Ég var ekki á staðnum sjálfur, var í raun í 40 km fjarlægð. En þegar ég frétti af þessu fylltist ég viðbjóði og sorg sem og vinir mínir sem voru á staðnum.

Varstu alltaf óbreyttur hermaður?
Nei, ég varð liðþjálfi (corporal) eftir þrjú ár og átti vísan góðan frama ef ég hefði haldið áfram. Það sögðu yfirmenn mínir mér allavega.

Hefur þú lesið bókina Góði dátinn Svejk?
Nei, hana hef ég aldrei lesið. Ég byrjaði á henni þegar ég var unglingur en ég hafði ekki þroska til að skilja hana held ég. Ég kem þó til með að lesa hana einn daginn held ég.

Áttu eitthvað gott lífsmottó?
"Uppgjöf er ekki valkostur." Hef fylgt þessu eftir í mörg ár og reynst mér vel. Enda þrjóskur með afbrigðum. Staður hestur segir konan mín.